Partner
Zakup środka trwałego poniżej ceny rynkowej — podwójny skutek podatkowy
Czas czytania: 3 min.
Autor
Pozornie atrakcyjna transakcja — nabycie majątku po cenie niższej niż rynkowa — może rodzić niespodziewane konsekwencje podatkowe po stronie nabywcy. Najnowsza interpretacja Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej potwierdza: oszczędność w cenie zakupu to jednocześnie przychód do opodatkowania i wyższa wartość początkowa środka trwałego. Wyjaśniamy, jak to działa w praktyce.
Stan faktyczny — o co pytał wnioskodawca?
Wnioskodawca planował nabyć od podmiotu powiązanego lub niepowiązanego składniki majątkowe (środki trwałe) po cenie niższej niż ich wartość rynkowa. W związku z tym zwrócił się do Dyrektora KIS z pytaniem o dwojakie skutki podatkowe takiej transakcji na gruncie ustawy o CIT:
• czy po stronie nabywcy powstanie przychód z tytułu nieodpłatnych lub częściowo odpłatnych świadczeń?
• jak ustalić wartość początkową tak nabytych środków trwałych na potrzeby amortyzacji?
Stanowisko Dyrektora KIS — dwa skutki jednej transakcji
Organ interpretacyjny potwierdził, że nabycie środka trwałego poniżej ceny rynkowej rodzi jednocześnie dwa odrębne skutki na gruncie CIT, które omówimy poniżej.
Przychód z tytułu nieodpłatnych świadczeń
Zgodnie z art. 12 ust. 1 pkt 2 ustawy o CIT, przychodem jest wartość otrzymanych nieodpłatnie lub częściowo odpłatnie rzeczy lub praw, a także wartość innych nieodpłatnych lub częściowo odpłatnych świadczeń.
Dyrektor KIS wskazał, że nabycie środka trwałego po cenie niższej niż rynkowa stanowi częściowo nieodpłatne świadczenie. W konsekwencji nabywca zobowiązany jest rozpoznać przychód podatkowy w wysokości:
PRZYCHÓD = Cena rynkowa − Cena zapłacona
Przychód ten jest rozpoznawany w momencie nabycia składnika majątkowego i podlega opodatkowaniu na zasadach ogólnych według stawki CIT właściwej dla podatnika.
Ustalenie wartości początkowej dla celów amortyzacji
Odrębną kwestią jest ustalenie wartości początkowej środka trwałego wprowadzanego do ewidencji. Zgodnie z art. 16g ust. 1 pkt 1 ustawy o CIT, za wartość początkową środków trwałych nabytych odpłatnie uważa się cenę ich nabycia. Jednak w przypadku nabycia poniżej ceny rynkowej, organ wskazał, że zastosowanie znajdzie art. 16g ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 14 ustawy o CIT.
W efekcie wartość początkową środka trwałego należy ustalić jako:
WARTOŚĆ POCZĄTKOWA = Cena zapłacona + Różnica do ceny rynkowej (tj. kwota przychodu)
Innymi słowy — wartość początkowa równa się cenie rynkowej środka trwałego na dzień jego nabycia. Zatem podstawa amortyzacji jest taka sama, jak gdyby środek trwały został nabyty po pełnej cenie rynkowej.
Praktyczny przykład liczbowy
Spółka X nabywa maszynę produkcyjną od podmiotu niepowiązanego za 400 000 zł. Wartość rynkowa identycznej maszyny w tym samym czasie i miejscu wynosi 600 000 zł.
• Przychód z nieodpłatnych świadczeń: 600 000 zł − 400 000 zł = 200 000 zł
• Podatek CIT (przy stawce 19%): 200 000 zł × 19% = 38 000 zł
• Wartość początkowa maszyny w ewidencji: 400 000 zł + 200 000 zł = 600 000 zł
• Roczny odpis amortyzacyjny (stawka liniowa 10%): 60 000 zł rocznie
Pozorna oszczędność w cenie zakupu (200 000 zł) jest więc od razu opodatkowana, ale jednocześnie podwyższa podstawę amortyzacji, co w dłuższym horyzoncie czasowym częściowo neutralizuje skutek podatkowy.